HE WHAKAPAPA NO NGATIAPA, NO RANGITANE, NO HAMUA, NO ETAHI ATU.
Ko Tanenuiarangi te tupuna o Rangitane i Hawaiki. I whai ingoa taua iwi ki a ia, ara ko Rangitane. Na, ka whanau ona uri ka nui haere i te ao, tae noa mai ki a Whatonga, i te rua te kau pea o nga whakatupuranga. Ko Tamatea, ko Apa Nui, Ko Apa Boa, Ko. Apa Tiika, ko Apa Koki, ko Apa Hapaitakitaki, no taua takiwa ano o "Whatonga, ko Tanenuiarangi ano te tupuna. Ko Tiki te tupuna o Tanenuiarangi; i heke iho ite rangi ki runga. Kore ana he wahine
man a, katahi kft pokepokea kite oneone lib wsihioc mans. Ko te putake mai tena o Tanenuiaran or i. Heoi, ka rere mai i Hawaiki a Whatonga, a Kahungunu, a Apa Nui, a Apa Roa, a Apa Tiika, a Apa Koki, 1 runga i nga waka, me to ratou nuinga katoa, ki uta ki tenei motu nei, ka u ki Turanga. Kua whawhai noa mai i Hawaiki, whawhai haere mai i te moana, a, u 110 a mai ki uta ki Turanga, katahi ka wehea. Ka noho atu a Tamatea ki reira. No muri ka tupu a Ngatikahungunu i tona tama, i a Kahungunu. Ko ia lioki i haere mai i roto i era ki tenei motu. Ka haere a Whatonga, ratou ko tona iwi ko Rangitane, ka haere ki Tamaki, ki Manawatu hoki, ka noho ki reira. Kaore hoki he tangata ote whenua i taua takiwa. No muri rawa mai ka rere atu etahi ki Arapaoa, a e noho mai nei ano raua ko Ngaitahu. Ko Apa Hapaitakitaki, ratou ko tona nuinga, i haere ki Rangitikei noho ai. No reira a Ngatiapa i whai ingoa ai, ko Ngatiapa. Ko era Apa i noho atu ki Turanga; a, e noho mai nei ano o ratou uri, ko Ngatiapa ano, i tera pito o te whenua. Heoi, ka noho a Rangitane ka whakatupu, tae noa ki a Hamua, he tama na Uengarahopango, i te ono o nga whakatupuranga i muri mai o "Whatonga. I konei ka wehea, ka whai hapu, ka huaina ko Hamua, e noho mai nei i Ruamahanga, puta noa kite takutai i roto i era iwi. Heoi, ka noho ano a Rangitane, tae noa ki a Te Raugiwhakaewa, i te rima o nga whakatupuranga i muri i a Hamua, Na, ka wehea he hapu ano, ko Ngai-te-Rangiwhakaewa, enoho mai nei kei Tamaki, kei Puehutai. Heoi, e rima nga "whakatupuranga ki muri ka tae mai ki a Nganahau. Ka rere i konei tetahi hapu ko Ngatinganahau, e noho mai nei nga uri i Puehutai, i Raukawa. He maha ke nga wehenga o tenei hapu i muri nei; a i huaina ia wehenga ia wehenga no runga i ona matenga, i ona tupuna, i ona aha atu. E toru nga whakatupuranga i muri mai nei ka tae mai kite takiwa o te kaumatua, o te Hirawanui. Ko Kauwhata te tupuna o Ngatikauwhata, he uri no Tanenuiarangi. Ko tetahi o nga tamariki o Kauwhata, ko Wehiwehi. No reira a Ngati-te-Ihihi. Ko te tikanga hoki o tenei kupu, o te " ihiihi," e rite ana kite wehi, kite mataku ; na reira i ki ai ko Ngati-te-Ihiihi. Ko enei i muri nei kei Manawatu katoa. Ko Rauru hoki tetahi tangata i haere mai i runga i nga waka ki Turanga- He teina aia no "Whatonga. Ko ia te tupuna o Ngarauru e noho mai i Waitotara.
Permanent link to this item
https://paperspast.natlib.govt.nz/newspapers/WAKAM18740714.2.15
Bibliographic details
Waka Maori, Volume 10, Issue 14, 14 July 1874, Page 176
Word Count
573HE WHAKAPAPA NO NGATIAPA, NO RANGITANE, NO HAMUA, NO ETAHI ATU. Waka Maori, Volume 10, Issue 14, 14 July 1874, Page 176
Using This Item
Tūnga manatārua: Kua pau te manatārua (i Aotearoa). Ka pā ko ētahi atu tikanga.
Te whakamahi anō: E whakaae ana Te Puna Mātauranga o Aotearoa The National Library of New Zealand he mauri tō ēnei momo taonga, he wairua ora tōna e honoa ai te taonga kikokiko ki te iwi nāna taua taonga i tārei i te tuatahi. He kaipupuri noa mātou i ēnei taonga, ā, ko te inoia kia tika tō pupuri me tō kawe i te taonga nei, kia hāngai katoa hoki tō whakamahinga anō i ngā matū o roto ki ngā mātāpono e kīa nei Principles for the Care and Preservation of Māori Materials – Te Mauri o te Mātauranga : Purihia, Tiakina! (i whakahoutia i te tau 2018) – e wātea mai ana i te pae tukutuku o Te Puna Mātauranga o Aotearoa National Library of New Zealand.
Out of copyright (New Zealand). Other considerations apply.
The National Library of New Zealand Te Puna Mātauranga o Aotearoa acknowledges that taonga (treasures) such as this have mauri, a living spirit, that connects a physical object to the kinship group involved in its creation. As kaipupuri (holders) of this taonga, we ask that you treat it with respect and ensure that any reuse of the material is in line with the Library’s Principles for the Care and Preservation of Māori Materials – Te Mauri o te Mātauranga: Purihia, Tiakina! (revised 2018) – available on the National Library of New Zealand’s website.